RSS

Category Archives: सहज सुचलं म्हणुन….

सहज सुचलं म्हनून …
चालु घटना, घडामोडींवर भाष्य..!

फॅन …

त्या दिवसानंतर तो परत कधीच दिसला नाही. प्रत्येक वेळी कळंबोली फाट्यावर एक्सप्रेस वेच्या खालून पनवेलला जाण्याच्या रस्त्यावर असलेल्या चौकात सिग्नलला गाडी थांबली कि माझी नजर त्याला शोधायला लागते. पण तो बहुदा पुढे निघून गेला असावा, आपली स्वप्ने शोधायला किंबहुना खरी करायला. त्या दिवशी त्याचा फोटो काढून ठेवला नाही याची मला कायम खंत लागून राहील.

त्यादिवशी असाच पाऊस मनसोक्त बरसत होता. कळंबोली फाट्यावर हि लांबलचक रांग लागलेली वाहनांची. म्हणजे बघा, माझी गाडी मॅकडोनाल्ड समोर होती, यावरून ट्रॅफिक जामचा अंदाज येईल. तर मी शांतपणे ट्रॅफिक हलके होण्याची वाट बघत होता. सहज उजव्या बाजूला लक्ष गेलं , तिथे तो उभा होता. त्या मुसळधार पावसात भिजत उभा होता. अंगात एक जुनाट , मळकट रंगाची जीन, कुठल्याही रंगाचे लेबल खपून जाईल असा टीशर्ट. गोरा पण कदाचित उन्हाने रापलेला रंग. माझ्या गाडीपासून अवघ्या ३-४ फुटावर उभा होता.

त्याच्या उभे राहण्यात काहीतरी ओळखीचे जाणवत होते. एकदम लक्षात आले की अरे हा ,मोहोब्बते मधला राज आर्यन आहे. त्या तसल्या पावसातही तो आपला आब राखून उभा होता. अधूनमधून पावसामुळे कपाळावर येणारे केस खास शाहरुखच्याच स्टाइलमध्ये मागे सारत…

मी त्याला जवळ बोलावले.

क्या नाम है, दोस्त?
“डॉन का पता तो बारा देशोकी …..”
त्याने सलग दोन तीन डायलॉग मारून दाखवले शाहरुखचे, शाहरुखच्या स्टाइलमध्ये.

पाऊस चालूच होता. मी डॅशबोर्डवर ठेवलेल्या नोटांपैकी एक दहाची नोट उचलली आणि त्याच्यापुढे केली. टू माय सरप्राईज, त्याने टिपिकल शाहरुख स्टाइलमध्ये मान उडवली आणि माझ्याकडे पाठ फिरवून उभा राहीला. इतक्यात ट्रॅफिक पुन्हा पुढे सरकायला लागले तशी मी गाडी पूढे काढली, पाठमोऱ्या उभ्या त्या शाहरुखकडे बघत.

जरा पुढे जाऊन परत गाडी थांबली. तसा तो वळला आणि पळत पळत परत गाडीकडे आला.

“साबजी, वो दस का नोट?”

अरे अभी तो मना कर दिया था ना तुमने?

“साब, वो तो मै शारुकबॉस था ना तब, तब तुमेरेसे पैसे लेता तो शारुकबॉस का क्या इज्जत रै जाता? जब आपुन उस्को मिलेन्गा, तो मूं कैसे दिकायेन्गा उस्को ?”

अब आपुन सिर्फ कलिम है, कलिम शेख, बॉससे मिलने के वास्ते आयेला है, सिद्धे सहारनपुरसे !

ट्रॅफिक पुन्हा हलायला लागलं, मी दहाच्या जागी वीस ची नोट त्याच्या हातावर ठेवली. १४-१५ वर्षांचा शारुकबॉस गोड हसला आणि पुढच्या गाडीकडे वळला.

images

त्यानंतर रोज त्याला शोधतोय मी. त्याला सांगायचंय कि ….

“बाबारे, परत जा. शारुक बनण्यासाठी आधी शाहरुख प्रमाणे आपलं शिक्षण पूर्ण कर आणि मग ये.”

पण त्या दिवसानंतर तो कधी दिसलाच नाही. शोधलाच तर सापडेल कदाचित ‘मन्नत’समोर. परमेश्वराला एवढीच प्रार्थना आहे, कि तो अशाच ठिकाणी कुठेतरी असू दे. स्टेशनवर भीक मागताना तो दिसणार नाही याची खात्री आहे कारण त्याच्या बॉसला तोंड दाखवायचेय त्याला.

I hope, he will get what he needs actually and what he deserve !

विशाल कुलकर्णी

छायाचित्र : आंतरजालावरून साभार

 

रंगीत पडद्यावरचे सखे-सोबती …

“I have a lot of acquaintances, a few are buddies”
Toba beta (Indonacian author of ‘Master of Stupidity’)

आई-वडील, पत्नी, भावंडे, मित्र, आपले, परके, नातेवाईक, सहकारी असा कितीही गोतावळा कायम आपल्या भोवती असला तरी एक गोष्ट पक्की आणि नक्की असते की माणूस या जगात, स्वत:त कायम एकटाच असतो. अगदी कितीही प्रसिद्ध असला, मित्रांच्या बाबतीत सुदैवी असला तरी प्रत्येकाचा स्वतःचा असा एक परिघ असतो. ज्याला इंग्रजीत ‘ एव्हरीवन्स ओन स्पेस’ म्हणता येईल. तिथे तो एकटाच असतो. बऱ्याच लोकांना आपली ती स्पेस जपणे आवडते आणि ते ती जपतात देखील. पण बहुतांशी सर्वसाधारण माणूस हा एकटेपणा नाही सोसू शकत.

माणूस हा समुहात राहणारा प्राणी आहे. काही अपवाद सोडले तर तो एकटा राहुच शकत नाही. त्याला कायम आपल्या आजुबाजुला कोणीना कोणी हवे असते, ज्याच्याशी बोलता येईल, संवाद साधता येईल, आपला एकटेपणा ज्याच्यासह वाटून घेता येईल. असे जर कोणी सोबत नसेल तर तो अस्वस्थ होतो, वेडावून जातो. त्यामुळे सर्वसाधारणपणे माणूस आपल्या गोतावळ्यात, आपल्या मित्रांबरोबर, नातेवाईकाबरोबर राहतो. त्याशिवाय त्याला जगणे अशक्य होवून जाते. पण सगळेच काही , सगळ्याच वेळी मित्रांबरोबर, आप्तांबरोबर राहता येईल इतके नशीबवान नसतात. कधी नियती, कधी जवळचे लोक , कधी स्वतःचे वर्तन तर कधी स्वतः केलेल्या चुकादेखील त्याला एकटे पाडायला कारणीभूत ठरतात. अश्या वेळी माणूस संवाद साधण्यासाठी एरव्ही विचित्र वाटू शकणारे पर्याय शोधतो. काही सकारात्मक माणसे त्यातूनही काही चांगले पर्याय शोधतात. ज्यांना हे जमत नाही ते स्वत:पुरते का होईना सोबतीसाठी एरव्ही काहीसे वेगळे, विचित्र वाटणारे पर्याय शोधतात.

मी वर म्हटल्याप्रमाणे प्रत्येकाची स्वतःची अशी एक स्पेस असते, जिथे तो सर्वस्वी एकटा असतो. एकटाच राहु इच्छितो. पण एकटेपणा हा इतका सोपा नाहीये. त्यामुळे अश्या परिस्थितीतही माणूस त्याला सोइस्कर असा पर्याय शोधतो. मी सुद्धा माणूस आहे, मलाही कधीकधी स्वतःची स्पेस हवी असते. पण मुळातच एकांतप्रियता हा माझा स्वभाव नसल्याने त्या एकांतातही मला कुणाचीतरी सोबत हवी असतेच. अश्या वेळी मग मी ती सोबत कधी पुस्तकात शोधतो. कधी तलतच्या गाण्यात शोधतो, तर कधी व्यक्त होण्यासाठी माझ्या ब्लॉगची सोबत करतो. सुदैवाने माझ्याकडे असे अनेक पर्याय उपलब्ध आहेत की जे मला कधी एकटे पडू देत नाहीत. पण हा एकांत, हा एकटेपणा नेहमीच ऐच्छिक, स्वाभाविक नसतो. काही जणांच्या बाबतीत तो नियतीने, क्वचित त्यांच्या स्वतःच्या वर्तनाने सुद्धा लादला जातो.

माझ्या अश्या एकांतात मी पुस्तकांच्या नंतर सगळ्यात जास्ती सहारा घेतो तो एका टीव्ही सिरियलचा. माना उंचावल्या ना लगेच? विशल्या आणि टीव्ही सिरियल? But that’s true, अश्या वेळी मी एक मालिका आवडीने पाहतो. अर्थात आता ती कुठेच चालू नाहीये. पण इंटरनेटच्या माध्यमाने जुन्या मालिकांचे भाग पुन्हा पाहण्याची सोय करून देवून आपल्यावर प्रचंड उपकार करून ठेवलेले आहेत. अश्या वेळी माझ्या सोबत ‘मिस्टर बीन’ असतो. रॉन (किं रोवन) अॅटकिन्सनने साकारलेला जगावेगळा मिस्टर बीन. हा स्वभावाने काही प्रमाणात माझ्यासारखाच आहे. फक्त एकच फरक आहे आमच्यात , तो म्हणजे माझ्या सुदैवाने मला प्रचंड मोठे असे मित्रमंडळ लाभलेले आहे, तर ‘बीन’ अगदी एकटा आहे. कारणे काहीही असोत. पण त्याला त्या एकटेपणाची फिकीर नाही, कारण त्याने या एकटेपणावर त्याच्यापुरता पर्याय, एक सोबती शोधलेला आहे. त्याचा हा सोबती म्हणजे एक ब्राउन कलरचे सॉफ्ट टॉय आहे. एक टेडी बीअर. त्याचे नावही टेडीच आहे. एक निर्जीव खेळणे. मात्र बीन कायम त्याच्याशी एखाद्या सजीवासारखेच वागतो. केकचा एखादा तुकडा जरी असला तरी आधी टेडीला खाऊ घालतो. कुठेही गेला तरी टेडी त्याच्या बरोबर असतो. कुठलीही नवी गोष्ट असली, काही घटना असली की टेडीला सांगतो. पिकनिकला जाताना टेडीच्या डोळ्यावर पट्टी बांधून त्याला बरोबर नेतो आणि तिथे पोचल्यावर त्याच्या डोळ्यावरची पट्टी काढून त्याला आश्चर्यचकित करतो. इतकेच क़ाय, ख्रिसमसच्या रात्री फ़ायरप्लेसवर सांताच्या गिफ्टसाठी स्वत:बरोबर टेडीसाठी सुद्धा एक सॉक्स बांधतो. कधी संतापला की सगळा राग टेडीवर काढतो आणि मग त्याची माफीही मागतो. अगदी त्याने माफ करावे म्हणून त्याला वेगवेगळी आमिषे दाखवून त्याची मनधरणी सुद्धा करतो. बीनसाठी त्याचा हा टेडी म्हणजे बेस्ट बडी आहे, सर्वात जवळचा सोबती आहे.

टॉम हँक्सचा ‘कास्ट अवे’ आठवतो? कुरियरच्या व्यवसायात असलेला चक़ नोलैंड एका प्लेन क्रैशमध्ये एका मनुष्यवस्तीविरहीत एकाकी बेटावर अडकतो. कायम माणसांच्या रगाड्यात राहणाऱ्या चकला नियतीने थोपलेला हा एकाकीपणा खायला उठतो, वेड्यासारखी अवस्था होते त्याची. मग चक त्याला विमानाच्या अवशेषात सापडलेल्या एका फुटबॉललाच नाक डोळे काढतो आणि एका काठीला बांधून त्यालाच आपला बडी बनवतो. पुढची चार वर्षे त्या एकाकी बेटावर चक आपल्या या जगावेगळ्या सोबत्याच्या साथीत काढतो. प्रसंगी त्याच्याशी बोलतो, त्याच्यावर चिडतो, त्याला शिव्या देतो. त्याला आपल्या गर्लफ्रेंडबद्दल, आपल्या पहिल्या डेटबद्दल सांगतो. या जगावेगळ्या सोबत्याशी त्याचे इतके मैत्र जुळते की जेव्हा चक एक तराफ़ा तयार करून मेनलैंडकड़े परत जाण्याचा निर्णय घेतो तेव्हा आपल्या या जोडीदारालाही आठवणीने सोबत घेतो. पुढे समुद्रातील एका वादळामुळे चकचा तराफ़ा फुटतो आणि त्याचा हा बडी त्याच्यापासुन दुरावतो. तेव्हा चकने त्या दुःखाने केलेला आक्रोश टॉम हँक्सने इतका प्रभावीपणे सादर केलाय की ते पड़द्यावर पाहताना सुद्धा आपण अक्षरशः मुळापासुन हलून जातो.

माणसाची ही सोबतीची, कुणीतरी सोबती , जोडीदार असण्याची गरज त्याला इतरांपेक्षा वेगळा बनवते. अर्थात ही सवय प्राण्यात देखील आढळते, नाही असे नाही. पण मनुष्यप्राण्यासाठी ती गरज असते. ‘लाईफ ऑफ पाय’ मधले पाय आणि रिचर्ड पार्कर उर्फ त्या बंगाली वाघाचे नाते असेच आहे. बोट बुडाल्यावर पाय एका छोट्या लाईफबोटीचा आसरा घेतो. तिथे त्याला वेगवेगळे सोबती भेटतात, एक माकड मग एक तरस आणि शेवटी मग त्यांच्याबरोबर शेवटपर्यंत तगुन राहीलेला रिचर्ड पार्कर. हे नावही त्याला पायनेच दिलेले आहे. आधी रिचर्ड पार्करला घाबरणारा पाय नंतर मैत्री झाल्यावर त्याच्यावर दादागिरी करायला लागतो. उडत्या माशांचा थवा पाहिल्यावर दोघे मिळून एकत्र माशांची शिकारही करतात. आधी स्वतःचा जीव वाचवण्यासाठी पार्करला मारायला निघालेला पाय नंतर पार्कर अन्न न मिळाल्यामुळे अशक्त होतोय हे लक्षात आल्यावर खुप हळहळतो. शेवटी किनाऱ्याला लागल्यावर रिचर्ड पार्करचे त्याचा निरोप न घेता जंगलात निघुन जाणे त्याला प्रचंड खटकते इतका तो पार्करमध्ये गुंतला जातो.

माणूस आणि प्राणी यांच्यात हाच फरक आहे. कुत्र्यासारखे किंवा घोड्यासारखे काही अपवाद सोडले तर प्राण्याची स्मरणशक्ती आणि निष्ठा दोन्ही कमजोर असतात. ते आपल्या जोडीदाराला सहज विसरून जातात, नवा जोडीदार शोधतात. माणसाला नेमकी हिच गोष्ट अवघड जाते. तो नात्यात गुंतून जातो आणि मग दुःख करत बसतो. प्राण्यांचे तसे नाही त्यांच्यासाठी सदैव ‘नवी विटी नवे राज्य’ !

तरीही डिस्नेने बऱ्याच मालिका-चित्रपटामधून प्राण्यामधली मैत्री छान रंगवली आहे. हकुना मटाटाचे टिमॉन आणि पुम्बा, मादागास्कर सिरीजचे अलेक्स (सिंह), मेलमन(जिराफ), ग्लोरिया (हिप्पो) आणि मार्टी (झेब्रा) , आइस एजचे मॅनी सीड आणि डिएगो किंवा टारझन आणि त्याचे एप मित्र, मोगली आणि बगिरा, का, बल्लू ही सगळी पात्रे प्राणिमात्रांची मैत्रीची, सोबतीची गरज आणि महत्व स्पष्ट करतात. आपल्याकडे हिंदी चित्रपटात सुद्धा काही प्रमाणात माणूस आणि प्राणी यातले मैत्र रंगवलेले दिसून येते. उदा. तेरी मेहरबानियां, हाथी मेरे साथी, मर्द, परिवार, दूध का कर्ज वगैरे मसालापट, तसेच नव्यापैकी चिल्लर पार्टी आणि संतोष सिवनचा ‘हॅलो’. पण हॅलो आणि चिल्लर पार्टीसारखा एखादा अपवाद वगळला तर हे नाते आपल्याकडे ठळकपणे अधोरेखित होताना दिसत नाही.

शेवटी काय तर माणूस असो वा प्राणी , प्रत्येकाला कुणाची ना कुणाची सोबत हवीच असते. ती त्याची गरज आहे. हो ना?

© विशाल कुलकर्णी

 
 
%d bloggers like this: